Šance-Wały tworzyły cały system obiektów ochronnych połączonych wałami z rowami, które miały służyć do obrony przesmyku Jabluńkowskiego przeciw zagrożeniu tureckiemu.
W 17 wieku były wykorzystywane do obrony Śląska przeciw wtargnięciom węgierskich wojsk powstańców w czasie powstań przeciw Habsburgom.
Stare šance w obszarze Svrčinovca zbudowane były prawdopodobnie jeszcze do końca pierwszej połowy XVI wieku, a w źródłach wspomniane są po raz pierwszy w roku 1578, jako Alte Schantze. Później zostały poszerzone o dwa pół-bastiony po stronie południowo-wschodniej. Małe šance, które znajdują się na wzgórzu Wały przy Čiernym wspomniane są po raz pierwszy w roku 1644 a w roku 1664 zostały poszerzone. W roku 1663 rozpoczęto niedaleko gminy Mosty budowlę nowej twierdzy – Dużych albo Jabluńkowskich šancí, które zostały później ogłoszone za twierdzę ziemską i uzyskały stały garnizon. W drugiej Połowie XVII wieku zostały zbudowane następne twierdze, na przykład Hajduckie šance na wzgórzu Studeničný w Mostach u Jablunkowa (RCZ), Volské šance przy Koniakówe v Istebnej (PL). Chodziło w większości o czterokątne lub gwiazdowe twierdze tworzone wałem ziemnym, suchymi rowami oraz palisadami. Poszczególne šance połączone były drobnymi elementami fortyfikacyjnymi – tzw. redutami. Takie znajdowały się na przykład na obszarze Megoňky na terytorium Čadcy lub w dolinie w Mostach u Jablunkowa. W roku 1765, kiedy odwiedził šance jabluńkowskie cesarz Jozef II, niektóre z fortec były już ruinami (Hajduckie šance). W roku 1848 zostały šance Jabluńkowskie ostatecznie porzucone, jako przestarzały system obronny.
Obecnie ze Starych šancí w Svrčinowec pozostały resztki wałów z rowem. W Čierne do dziś znajdują się resztki systemu obronnego na długości około 2,5 km w postaci wału ziemnego z redanami i trzema kwadratowymi redutami. Widoczne są również Małe šance z gwiazdową ziemną fortecą oraz rowem. W obydwóch obszarach znaleźli archeologowie mnóstwo odłamków ceramiki kuchennej, kafelek i elementy fajek.
Dostępność: Jabluńkowskie Šance: Z Čadcy przez Milošová do granicy państwowej z RCZ.
Małe Šance: Od dworca kolejowego Čierne – zastávka po znaku niebieskim na Trojmedzie.
Kontakt:
Regionálna rozvojová agentúra Kysuce, Námestie slobody 30, 022 01 Čadca, tel. +421 (0)414335603,
